日本語 ｜ 繁體中文 ｜ English ｜ 한국어 ｜ Tiếng Việt
Ngày 1 tháng 9 năm 1923, 11 giờ 58 phút sáng.
Thành phố Yokohama rung chuyển.
Từ những ngôi nhà đang chuẩn bị bữa trưa, lửa bùng lên cùng một lúc.
Trên khu nội thị chỉ rộng vỏn vẹn 10 kilômét vuông, lửa bốc lên đồng thời từ 177 nơi.
Bị gió mạnh thổi bùng, lửa không sao dừng lại.
Ở Yokohama, nơi khoảng 440.000 người sinh sống, 23.440 người thiệt mạng, 3.183 người mất tích.
Hơn 90% số người thiệt mạng là do hỏa hoạn.
Gần hơn cả Tokyo
Yokohama ở gần tâm chấn hơn Tokyo.
Hơn nữa, phần lớn khu trung tâm được xây trên nền đất lấn biển yếu ớt.
Số nhà ở sụp đổ hoàn toàn khoảng 16.000 căn.
Nhiều hơn cả khoảng 12.000 căn của Tokyo, nơi dân số gấp 5 lần.
Cuối cùng, khoảng 80% số nhà cửa trong thành phố sụp đổ hoàn toàn hoặc bị thiêu rụi.
Nghĩa là, chính quang cảnh của thành phố đã biến mất.
Trụ sở tỉnh, tòa thị chính, đồn cảnh sát, tất cả đều sụp đổ.
Đường sắt và liên lạc bị cắt đứt, trong nhiều ngày Yokohama bị cô lập với thế giới bên ngoài.
60.000 người đã tụ về Công viên Yokohama
Giữa lúc cả vùng Kannai thành một bãi tro tàn, có một nơi đã cứu lấy con người.
Nay là Công viên Yokohama.
Thuở ấy, nơi này mang tên Yokohama Higa Kōen.
Khoảng 60.000 người đã lánh nạn ở đây.
Cây cối trong công viên đã chặn lửa lan.
Nước phụt ra từ những đường ống bị vỡ đã đẩy lửa ra xa.
Nơi ấy đã giữ lại rất nhiều sinh mạng.
Có những người đã vươn tay từ mặt biển
Khi động đất xảy ra, ở bến Shinko của cảng Yokohama đang neo một con tàu chở khách.
Tàu “Mishima Maru” của tuyến châu Âu.
Cơn rung dữ dội làm sập bờ kè, đứt cả dây neo.
Để tránh lửa lan, Mishima Maru lui ra giữa cảng.
Khi ấy, người dân bị lửa đuổi đang dồn về bến tàu.
Có những người không còn cách nào khác ngoài nhảy xuống biển.
Thuyền trưởng và thủy thủ đoàn Mishima Maru đã cho xuồng cứu sinh đi về hết lần này đến lần khác.
Từ biển, vớt lên từng người một.
Số người lánh nạn được đón lên tàu vượt quá 3.000 người.
Trong nhiều ngày liền, họ tiếp tục lo cái ăn và chữa trị.
Ngoài ra, còn có ghi chép rằng trong cảng, một người Anh là ông Claude Heseltine đã tự mình lái một chiếc tàu hơi nước nhỏ, không chợp mắt, cứu hàng nghìn người lánh nạn.
Có những người đã vươn tay, vượt qua mọi biên giới.
Có người đã lấy thân mình che chở
Ngay sau thảm họa, giữa cơn hoảng loạn, tin đồn lan đi khắp nơi.
Những lời đồn vô căn cứ lan rộng, và ở nhiều nơi đã xảy ra những vụ việc thảm khốc.
Ở quận Tsurumi, thành phố Yokohama, một đám đông sát khí đằng đằng cũng đã kéo đến định tấn công những người Triều Tiên và người Trung Quốc đang lánh nạn.
Người đứng chắn trước đám đông ấy là Tsunekichi Okawa, trưởng đồn cảnh sát Tsurumi.
Ông đã che chở khoảng 300 người lánh nạn đang gặp nguy hiểm đến tính mạng bên trong đồn cảnh sát.
“Nếu các người nói họ đã bỏ độc, thì trước hết chính tôi sẽ uống nước giếng ấy cho các người xem. Còn nếu nhất định muốn ra tay, thì hãy quật ngã Okawa này trước đã.”
Không một ai phải bỏ mạng.
Lòng can đảm ấy được khắc vào bia tưởng niệm ở chùa Tozen-ji tại Tsurumi, và đến nay vẫn được kể lại.
Dưới đống gạch vụn, Yokohama đang ngủ yên
Nơi có Công viên Yamashita trước thảm họa, vốn là biển.
Một khối gạch vụn khổng lồ từ thành phố đổ nát.
Không biết xử lý ra sao, Cục Tái thiết đã đưa ra một kế hoạch táo bạo.
Lấy gạch vụn lấp biển, và xây một công viên ở đó.
Những viên gạch đỏ đổ vỡ, những mảnh vỡ của các tòa nhà, những gì từng là phố phường Yokohama.
Nhấn chìm chúng xuống biển trong gần 4 năm, đắp đất lên, và hoàn thành vào năm 1930 — đó là Công viên Yamashita ngày nay.
Dưới bãi cỏ ấy, dưới vườn hồng, dưới những chiếc ghế dài.
Yokohama trước thảm họa vẫn đang ngủ yên nguyên vẹn.
Ngày phòng chống thiên tai, lần thứ 103
Hôm nay, ngày 1 tháng 9.
Từ ngày ấy, đã 103 năm trôi qua.
Thành phố Yokohama đã cháy.
Đã sụp đổ. Đã bị cô lập.
Nhưng thành phố này đã đứng dậy.
Xây công viên trên đống gạch vụn, dựng phố mới trên bãi tro tàn.
Có những người đã vươn tay từ mặt biển.
Có những người đã lấy thân mình che chở người khác.
Và, có những người đã bắt đầu sống lại, ở nơi không còn gì cả.
Ở thành phố này
Yokohama là một thành phố từng bị tàn phá.
Ký ức ấy vẫn lặng lẽ còn đó, dưới lòng đất Công viên Yamashita, trong rễ cây ở Công viên Yokohama, trên tấm bia tưởng niệm ở Tsurumi.
Gần đây, thiên tai như động đất, bão, mưa lớn ngày một nhiều.
Ký ức của 103 năm trước, tuyệt nhiên không phải chuyện của quá khứ.
Vào ngày hôm nay, mong bạn dừng lại một chút, và thử nghĩ.
Sự chuẩn bị của mình, đã đủ chưa.
Cách liên lạc với người thân yêu, đã định sẵn chưa.
Một thành phố dù đổ vỡ, vẫn đứng dậy hết lần này đến lần khác.
Chúng ta đang sống tiếp phần câu chuyện ấy.
Chỉ hôm nay thôi, phong cảnh khi dạo bước ở Yokohama có lẽ sẽ trông hơi khác.
Cầu mong Yokohama sẽ tiếp tục có những ngày tươi đẹp.
