Dành cho người mới Billiards Guide
Step-up 10
Bắt đầu từ trái bi mình thích, rồi tiến bộ từng chút một.
Một trò chơi kiểu any ball, được nhắm bi nào tùy thích, để cả người mới chơi cũng cảm nhận được niềm vui đưa bi vào lỗ. Chơi 2 người hay 3, 4 người đều được, và qua 4 bước theo nhịp tiến bộ, bạn sẽ dần đến gần bida 10 bi thực thụ.
At a glance
Những điểm chính của trò chơi
- Số bi
- 1 bi cái và 10 bi mục tiêu số 1-10 (từ 4-5 người trở lên thì dùng bi số 1-15)
- Bi nhắm
- Bi nào cũng được (any ball). Riêng bi 10 phải để cuối cùng
- Xếp bi
- Hình tam giác. Bi 1 ở điểm đặt bi, bi 10 ở giữa. Các bi khác tùy ý
- Khi đổi lượt
- Bi tự do (free ball: đặt bi cái ở bất kỳ chỗ nào trên bàn rồi đánh)
- Thắng
- Người đưa bi 10 vào lỗ
Đây không phải môn thi đấu, mà là một cách chơi để vừa vui cùng bạn bè, vừa lên tay dần.
01Bi sử dụng
- 1 bi cái (bi trắng)
- 10 bi mục tiêu, đánh số từ 1 đến 10
Khi chơi từ 4-5 người trở lên, dùng 15 bi số 1 đến 15 và đặt bi 15 ở giữa (05).
02Mục đích của trò chơi
Đây là trò chơi được tự do nhắm bi nào tùy thích, kiểu any ball. Sau khi đã đưa hết 9 bi còn lại vào lỗ, ai đưa bi 10 vào lỗ cuối cùng sẽ thắng.
Chúng tôi nghĩ ra trò chơi này để trước hết bạn biết đến niềm vui đưa bi vào lỗ, và cảm nhận được bi cái sẽ chạy về đâu. Lý do trò chơi ra đời và cách chơi cho vui được kể trong bài viết “Rộn ràng cho buổi hẹn hò, buổi đi chơi nhóm. — Lần đầu chơi bida, hãy bắt đầu từ Step-up 10.”
03Cách xếp bi
Xếp 10 bi thành hình tam giác. Chỉ có hai vị trí được quy định.
- Đặt bi 1 lên điểm đặt bi
- Đặt bi 10 ở giữa (chính giữa hàng thứ ba)
- 8 bi còn lại xếp theo thứ tự nào cũng được
Đỉnh tam giác (bi 1) hướng về phía người phá (phía đầu bàn, head), còn cạnh đáy nằm về phía cuối bàn (phía foot, phía bi lăn trở về).
04Luật cơ bản
- Phá bi bằng cách nhắm vào bi 1
- Có bi vào lỗ thì đánh tiếp. Không vào thì đổi lượt cho người kế tiếp
- Khi đổi lượt, luôn luôn là bi tự do (free ball): đặt bi cái ở bất kỳ chỗ nào trên bàn rồi đánh
- Nhắm bi nào cũng được (any ball)
- Nhưng riêng bi 10 phải để cuối cùng: chỉ nhắm bi 10 sau khi đã đưa hết 9 bi còn lại vào lỗ
- Chạm bi 10 trước là lỗi. Đối thủ (người đánh kế tiếp) được bi tự do
- Bi cái rơi lỗ (scratch) hay văng khỏi bàn cũng là lỗi. Đối thủ được bi tự do
- Ai đưa bi 10 vào lỗ thì thắng
05Bao nhiêu người cũng chơi được
Không chỉ 2 người, mà 3 hay 4 người cũng chơi được. Định sẵn thứ tự đánh, rồi lần lượt đổi lượt cho nhau.
Đông người thì 10 bi có khi hết rất nhanh. Từ 4-5 người trở lên, hãy xếp 15 bi thành hình tam giác, và thay bi ở giữa bằng bi 15. Luật vẫn như cũ.
06Nâng trình theo 4 bước
Theo nhịp tiến bộ, thêm dần từng quy tắc một.
| Bước | Khi đổi lượt | Thứ tự nhắm bi | Mục tiêu |
|---|---|---|---|
| Bước 1 (nhập môn) | bi tự do (free ball) | Tự do | Trước hết, làm quen với niềm vui đưa bi vào lỗ |
| Bước 2 (khi đã quen tay) | Từ chỗ bi cái dừng lại | Tự do | Bắt đầu để ý đến việc đi bi (position: đưa bi cái về chỗ thuận cho cú kế tiếp) |
| Bước 3 (khi đã lên tay hơn) | Trở lại bi tự do | Theo thứ tự số | Tập tính trước đường đi bi cho cả loạt bi |
| Bước 4 (sang bida 10 bi) | — | — | Chuyển thẳng sang luật Bida 10 bi chính thức |
Cứ cùng những người bạn ấy ghé quán, lên từng bước một, rồi đến lúc chợt nhận ra, bạn đã đang chơi bida 10 bi thực thụ.
Chơi theo luật của riêng mình
Step-up 10 không phải môn thi đấu. Đây là trò chơi vốn được nghĩ ra để mọi người thay đổi luật cho hợp, sao cho chơi vui với người cùng bàn. Tùy tay nghề và số người, bạn thử quy ước chẳng hạn như sau.
- Riêng khi đổi lượt lúc chỉ còn bi 10, đánh từ chỗ bi cái dừng lại: riêng trái bi cuối cùng thì không được đặt bi cái tùy ý. Nếu áp dụng quy tắc này ngay từ đầu, bi 10 có thể mãi không vào, ván chơi khó tiến triển. Hãy thử khi mọi người đã quen tay.
- Nếu bi 10 vào lỗ giữa chừng: tức là khi nhắm bi khác mà bi 10 tình cờ rơi xuống lỗ. Nếu không phạm lỗi, có thể tính thắng luôn, hoặc đặt bi 10 lại ở điểm đặt bi rồi chơi tiếp. Hãy chọn một cách trước khi bắt đầu.
- Để người chơi khá hơn chấp một chút: chẳng hạn chỉ riêng người chơi giỏi, khi đổi lượt lúc còn bi 10 thì phải đánh “từ chỗ bi cái dừng lại”. Đổi luật tùy từng người cũng là một cách chơi. Dù tay nghề chênh lệch, ván đấu vẫn còn hấp dẫn đến phút cuối.
07Câu hỏi thường gặp
Chơi được bao nhiêu người?
Từ 2 người trở lên. 3 hay 4 người cũng được. Từ 4-5 người trở lên thì dùng 15 bi số 1-15, và đặt bi 15 ở giữa.
Khi đổi lượt, đánh bi cái từ đâu?
Ở bước 1, đặt bi cái ở bất kỳ chỗ nào trên bàn rồi đánh (bi tự do). Ở bước 2, đánh từ chỗ bi cái dừng lại. Ở bước 3, lại trở về bi tự do.
Nếu lỡ chạm bi 10 trước thì sao?
Đó là lỗi. Đối thủ (người đánh kế tiếp) được đặt bi cái ở chỗ tùy thích rồi đánh. Bi 10 chỉ được nhắm sau khi đã đưa hết 9 bi còn lại vào lỗ.
Nếu bi cái rơi xuống lỗ hoặc văng khỏi bàn thì sao?
Cả hai đều là lỗi. Đối thủ (người đánh kế tiếp) được bi tự do.
Về trò chơi này
Đây là trò chơi do Ban tổ chức Yokohama Open tự nghĩ ra, không phải luật thi đấu chính thức. Trước khi chơi, hãy thống nhất luật với người cùng chơi.
Lý do chúng tôi nghĩ ra trò chơi này và cách chơi cho vui, mời bạn đọc trong bài viết “Rộn ràng cho buổi hẹn hò, buổi đi chơi nhóm. — Lần đầu chơi bida, hãy bắt đầu từ Step-up 10.”
👉 Sau luật chơi, mời bạn đến với bài hướng dẫn kỹ thuật và phát sóng trận đấu: Con đường tinh thông bida